Romańska Polska

Kije - Kościół p.w. Piotra i Pawła, relikty z XII w.

Po stronie północnej odsłonięto nad późniejszą nadbudówką fragment ściany z widocznym rozglifionym obustronnie okienkiem, którego półkoliste zamknięcie nieśmiało wystaje zza blaszanego daszku. Czytaj dalej...»

Kazimierz Biskupi - kościół św. Marcina - XIII-wieczne relikty

Dzisiaj odnajdujemy tu styl romański jedynie w wątkach murów - pierwotne mury na dużych odcinkach rozebrano, nadbudowując ściany i powiększając kościół. Dzisiaj możemy znaleźć tu jedynie ślady romańskiego portalu w ścianie północnej i znaki kamieniarskie - krzyż na podstawie (Ziemia) oraz krzyż na okręgu (Wenus). Czytaj dalej...»

Jędrzejów - Archiopactwo Cystersów z XII w.

Przekryte pięknym, krzyżowo-żebrowym, wczesnogotyckim sklepieniem korytarze prowadzą bowiem do małego, ukrytego pomieszczenia, gdzie odsłonięto wbudowane w zachodnią ścianę kościoła pozostałości przedcysterskiej budowli z ok. 1110 roku, którą ojcowie z Morimond pierwotnie przejęli i dopiero na jej miejscu wybudowali własną świątynię. Czytaj dalej...»

Inowrocław - Kościół p.w. Najświętszej Marii Panny z XII/XIII w.

Kościół sprawia zaskakujące wrażenie - do granitowego korpusu przyklejone są bowiem dwie ceglane wieże - jakby w trakcie budowy kościoła wynaleziono nowy materiał budowlany. Do wnętrza prowadzi prosty, uskokowy portal o gładkim tympanonie, istnieją tu również nieczynne portaliki północny i południowy. Pięknie prezentują się rozglifione okienka. Nie znajdziemy tutaj rzeźbiarskich dekoracji czy ozdobnej kamieniarki - a wszystko z powodu materiału użytego do budowy kościoła. Ciężko się rzeźbi w granicie... Czytaj dalej...»

Inowłódz - kościół św. Idziego z XI/XII w.

Jest to w zasadzie prostokątny "klocek" zamknięty apsydą od wschodu, zaś od zachodu znajduje się okrągła wieża z dwoma poziomami biforiów (efekt reromanizacji, w trakcie której podwyższono znacznie wieżę). Niewielki, bardzo prosty portal znajdujemy od strony północnej, obok dobudowanej później zakrystii. Kościół posiada dwa niewielkie, rozglifione okienka po stronie północnej i trzy po południowej.
Ciekawym i tajemniczym obiektem jest wbudowana w apsydę niewielka płyta kamienna (ale wykonana z innego kamienia niż reszta kościoła, prawdopodobnie starsza niż sam budynek) przedstawiająca krzyż. Czytaj dalej...»

Imielno - Kościół p.w. NMP i św. Mikołaja z XIII w.

Najwięcej atrakcji dla tropicieli romańszczyzny czeka jednak wewnątrz prezbiterium, do którego prowadzi nas bardzo życzliwie ksiądz proboszcz (dziękujemy!). Romańskie żebrowe sklepienie prezbiterium zostało wprawdzie zastąpione barokowym, zachowały się jednak smukłe i eleganckie kolumienki - służki, które je podtrzymywały. Dłuższe po wewnętrznej stronie łuku tęczowego, oraz krótsze, postawione na gzymsie - w połowie prezbiterium i w narożniku wschodniej ściany szczytowej (trzeba zajrzeć za barokowy ołtarz). Zachowały się też w północnej i południowej ścianie prezbiterium romańskie rozglifione okna (zamurowane). Najładniejsze jest ościeże jednego z okien północnych, oprofilowane wałkiem. Czytaj dalej...»

Grzegorzowice - rotunda św. Jana Chrzciciela z XIII w. (XI w.?)

Budowla przywodzi natychmiast na myśl rotundę św. Feliksa i Adaukta z wawelskiego wzgórza. Chciałoby się wierzyć (i sądzi tak nawet część badaczy), że grzegorzowicka rotunda jest jej rówieśniczką. Czytaj dalej...»

Goźlice - kościół Najświętszej Marii Panny z XIII w.

Kościółek Najświętszej Marii Panny pochodzi z początków XIII wieku. Pierwotnie był to jednonawowy kościół zbudowany z ciosów kamiennych, z apsydalnie zamkniętym prezbiterium i emporą. Z jego pierwotnego kształtu zachowało się niewiele - na zewnątrz fragment północnej ściany, z dwoma rozglifionymi okienkami i śladami podziałów - lizen i gzymsu. Czytaj dalej...»

Dziekanowice - kościoł p.w. św. Marii Magdaleny i św. Mikołaja - relikty z pocz. XIII w.

Kościółek murowany jest z ciosów piaskowca (lico odświeżone jest dziś niedawną konserwacją), z prosto zamkniętym prezbiterium. Zachowała się do dziś praktycznie w całości, nie licząc - rzecz jasna - zachodniej ściany, wyburzonej przez barokowych innowatorów. Ciosy ozdabiane były ukośnymi nacięciami, zachowały się też na nich znaki kamieniarskie - gmerki. Na wschodniej ścianie prezbiterium zachowało się półkoliste okienko, obramowane trójlistnie. Czytaj dalej...»

Czchów - Lew romański z kościoła pw. NMP oraz relikty budowli

Jedyny ślad romańskiego kościoła w Czchowie zachował się na wschodniej ścianie prezbiterium. Nieco ponad naszymi głowami zauważamy uskok kamiennej ściany wykończony gzymsem jakby z innej bajki. Faktycznie, wtórnie użyto tu fragmentów fryzu z romańskiego kościoła. Jak podaje profesor Świechowski, fachowo zwanego pseudokymationowym. Czytaj dalej...»

Subskrybuje zawartość